‘ગુટૂર-ગૂ’ થી સાવધાન : કબૂતરના પાંખો-બીટથી થઇ રહી છે ફેફસાની બીમારી, લાંબા સમય સુધી સંપર્કમાં રહેવાથી શરીરમાં થાય છે એવી બીમારી કે…
જયપુર ફરવા માટે ખૂબ જ સુંદર શહેર છે. કબૂતરો અહીં પર્યટનની ભવ્યતામાં વધારો કરે છે, જેના કારણે તસવીરો સુંદર આવે છે. જો કે, આ સુંદરતા તમારા સ્વાસ્થ્યને નુકસાન પહોંચાડી રહી છે ! હકીકતમાં નિષ્ણાત તબીબોનું કહેવું છે કે શહેરમાં કબૂતરોની વધતી સંખ્યાને કારણે ફેફસાના રોગો પણ વધી રહ્યા છે. એવા અનેક દર્દીઓ સરકારી અને ખાનગી હોસ્પિટલોમાં આવી રહ્યા છે જેમને ફેફસામાં તકલીફ છે, જેનું મુખ્ય કારણ કબૂતર હોઈ શકે છે.
ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના અહેવાલ મુજબ, ઘણા દર્દીઓ હોસ્પિટલોમાં આવી રહ્યા છે જેઓ શ્વાસ લેવામાં તકલીફની સાથે ઉધરસથી પીડાઈ રહ્યા છે.
કબૂતરોને કારણે ફેફસાના ગંભીર રોગો
છેલ્લા એક વર્ષથી શ્વાસ લેવામાં તકલીફ અનુભવતી વ્યક્તિને તાજેતરમાં ILD (Interstitial Lung Disease) હોવાનું નિદાન થયું હતું. તે છેલ્લા 3-4 વર્ષથી રામનિવાસ બાગમાં કબૂતરો ચરાવતો હતો અને તેના ઘરની નજીક પણ ઘણા કબૂતરો રહે છે.
અગાઉ, દર્દીને અસ્થમાની શંકાના આધારે ઇન્હેલર આપવામાં આવતું હતું, પરંતુ તેનાથી વધુ ફાયદો થતો ન હતો. પરીક્ષણ પછી જાણવા મળ્યું કે દર્દીને અતિસંવેદનશીલ ન્યુમોનાઇટિસ છે, જે ફેફસાની ગંભીર બિમારી છે. આ રોગ ધૂળ, ફૂગ, પક્ષીઓના મળ અથવા કોઈપણ એલર્જીના કારણે થાય છે. આ પછી ડૉક્ટરોએ તેમને પક્ષીઓના મળ અને પીંછાથી દૂર રહેવાની સલાહ આપી.
ILD શું છે?
ILD એટલે કે ઇન્ટરસ્ટીશિયલ લંગ્સ ડિસીઝ એ એક રોગ છે જે કબૂતરોના શુષ્ક મળ અને પીંછાને કારણે થાય છે. સૂકી ઉધરસ, લાંબા સમય સુધી તૂટક તૂટક ઉધરસ, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ, થાક તેના મુખ્ય લક્ષણો છે.
જો સમયસર સારવાર ન લેવામાં આવે તો આ રોગ એટલો ગંભીર બની શકે છે કે ભવિષ્યમાં ઓક્સિજન સિલિન્ડર જરૂરી બની જાય છે. ડૉક્ટરોનું કહેવું છે કે આના કારણે જીવનની ગુણવત્તા પણ બગડી શકે છે. બાળકો અને વૃદ્ધોને વધારે રિસ્ક છે.
કબૂતરોને ખવડાવતી વખતે સાવચેત રહો!
કબૂતરોની નજીક રહેવાથી ફેફસાંને નુકસાન થઈ શકે છે. કારણ કે કબૂતરોના પીંછામાંથી નીકળતી ઝીણી ધૂળ ફેફસાને નુકસાન પહોંચાડે છે. કબૂતરોને અનાજ ખવડાવવાથી, તેમની સંખ્યામાં નોંધપાત્ર વધારો થાય છે. જેના કારણે ન્યુમોનિયા જેવી ગંભીર બીમારીઓ થઈ શકે છે. કબૂતરના પીછાઓમાંથી નીકળતા ધૂળના કણો અસ્થમા અને બ્રોન્કાઇટિસની હાલની સ્થિતિને વધુ ખરાબ કરી શકે છે.
એક માહિતી અનુસાર, એક માદા કબૂતર 48 બાળકોને જન્મ આપે છે. કબૂતરોના વધુ પડતા સંપર્કથી બાહ્ય એલર્જીક એલ્વોલિટિસ થઈ શકે છે, જેને કબૂતર સંવર્ધક રોગ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. સતત સૂકી ઉધરસ, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ, તાવ અને અસ્વસ્થતા તેના કેટલાક લક્ષણો છે. કબૂતરોના રોજના સંપર્કમાં આવવાથી ફેફસામાં ઉલટાવી શકાય તેવું ફાઇબ્રોસિસ અને એક દર્દીમાં મૃત્યુ પણ થઈ શકે છે.
સરેરાશ એક કબૂતર દર વર્ષે 11.3 કિલો ઝેરી મળ છોડે છે. સૂકા મળમાં બીજકણ હોય છે, જે જો શ્વાસમાં લેવામાં આવે તો તે શ્વસન સંબંધી બીમારી અથવા મૃત્યુનું કારણ પણ બની શકે છે.અંતે, અમે એમ નથી કહેતા કે કબૂતર અને પક્ષીઓને પ્રેમ ન કરો, પરંતુ તેમનાથી થતા ચેપથી બચવું પણ જરૂરી છે. કબૂતરોને ખોરાક આપતી વખતે સાવચેતી રાખવી ખૂબ જ જરૂરી છે.
અસ્થમાથી પીડિત લોકોએ ન તો કબૂતરને ખવડાવવું જોઈએ અને ન તો તેમને તેમની બાલ્કનીમાં આવવા દેવા જોઈએ. ક્યારેક અસ્થમા કબૂતરને કારણે પણ થઈ શકે છે. જે લોકોના ફેફસાં નબળા હોય છે તેઓ કબૂતરો દ્વારા થતા ચેપ માટે સરળતાથી સંવેદનશીલ હોય છે. જેમની રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી હોય તેવા લોકોને પણ આવું થઈ શકે છે. તેથી તેઓએ પોતાને સુરક્ષિત રાખવાની જરૂર છે. બાળકો અને વૃદ્ધ લોકોએ કબૂતરને ખવડાવવું જોઈએ નહીં.
જેઓ કબૂતરોને ખવડાવે છે તેઓએ આવું ન કરવું જોઈએ. કેટલીકવાર, જો તમે દાન આપતા હોવ, તો તમારે તમારા મોં પર માસ્ક અને તમારા હાથમાં મોજા પહેરવા જોઈએ. જો કબૂતર રાખવામાં આવે તો તેમને ખુલ્લી હવામાં ખવડાવો અને તરત જ પાછા આવો. તેમને આંગણામાં કે ધાબા પર ખવડાવશો નહીં. જો કબૂતર ડ્રોપિંગ્સ બનાવે છે, તો તેને ઘરના કૂચડાથી નહીં, પરંતુ તરત જ ફેંકી શકાય તેવા કપડાથી સાફ કરો. સફાઈ કરતી વખતે માસ્ક અને મોજા પહેરવાનું ભૂલશો નહીં.
ઘણી વાર બહુમાળી સોસાયટીઓમાં રહેતા લોકો કબૂતરોથી પરેશાન થાય છે કારણ કે તેઓ તેમના ડ્રોપિંગ્સને દરેક જગ્યાએ છોડતા રહે છે અને તેનાથી દુર્ગંધ આવે છે.કબૂતરોથી છુટકારો મેળવવા માટે, તમારા ઘરની બાલ્કનીને ઢાંકી દો. જો તમે ઢાંકી શકતા નથી, તો જાળી મૂકો. આજકાલ, બર્ડ સ્પાઇક્સ બજારમાં ઉપલબ્ધ છે જે રેલિંગ પર ફીટ કરવામાં આવે છે. બર્ડ જેલ પણ આવે છે. ઇલેક્ટ્રિક શોક કેબલ પણ ઇન્સ્ટોલ કરી શકાય છે. જેના કારણે કબૂતરોને ઇલેક્ટ્રિક શોક લાગે છે અને તેઓ તરત જ ત્યાંથી ઉડી જાય છે. આ સિવાય તમે બાલ્કનીમાં નકલી સાપ, ઘુવડ અથવા વિન્ડ ચાઇમ લગાવી શકો છો, આનાથી કબૂતરો બાલ્કનીમાં આવતાં ડરી જશે.
